OLD HENGEL
De historie van Hengelo Gld
19e EEUW
Hengelo
kende in vroeger tijden meer landhuizen dan tegenwoordig. Enkele namen waren Het
Langeler, Het Stapelbroek, De Dunsborg, Heisterboom, Leemkuil, Mokkink en ’t
Averenck. Net als in Vorden dikwijls aangeduid als kasteel, maar meestal ten
onrechte.
’t
Averenck, onder buurtschap Bekveld, kwam dicht bij de kwalificatie
‘kasteel’, maar desondanks was het meer een groot landhuis of havesathe. Het
werd omgeven door een gracht. Het gebouw werd gesierd door een klokkentoren en
het geheel had een regelmatige aanleg (zie tekening). Aan de voorzijde van het
landhuis was het zgn. voorplein met links en rechts een bouwhuis. In 1825 werd
deze regelmaat verstoord, doordat het rechter bouwhuis werd afgebroken.
Vanaf
de huidige Banninkstraat tot het landhuis liep een oprijlaan met aan weerszijden
drie eiken. Deze oprijlaan liep ongeveer parallel aan de tegenwoordige
Bruinderinkweg. Rechts van het kasteel stond een boerderij ‘Brunderinck’
genaamd.
Al
in geschriften uit 1378 kwam de naam Berent ’t Averenge voor als eigenaar van
het huis. In 1484 kwam het in bezit van Steven van Kervenheim. Tot 1727 is het
bezit daarna ongewis, maar in dat jaar werd Johan Van Essen eigenaar. Van 1841
– 1852 woonde er burgemeester Wilt Adriaan Wilbrenninck.
Toen
in 1874 de laatste bewoner jhr. Steengracht d’Oosterland overleed, werd de
havesathe voor afbraak geveild. Enkele veilingstukken: een torenuurwerk met
wijzerbord en inrijpoorten.
Ook
het ‘Brunderinck’ kwam vermoedelijk gelijktijdig onder de slopershamer. Het
verwijderen is zeer grondig gedaan, van de fundamenten is niets meer terug te
vinden. Wel zijn door de bewoners van het huidige ‘Bruinderink’, de familie
Luesink, enkele stukken steen en aardewerk in het land gevonden, waarvan aan te
nemen is dat deze afkomstig zijn van ’t Averenck. Ook zijn er nog sporen van
een weg terug te vinden die naar boerderij Doekelenborg liepen.
Het
landgoed, waarvan 120 ha. in de gemeente Hengelo en 32 ha. in de gemeente Zelhem
lag, werd pas in 1911 samen met enkele boerderijen geveild. Dit geschiedde door
een nazaat genaamd jhr. mr. Hendricus Adolphus Steengracht, heer van
Duivenvoorde, Voorschoten en Veur. Van hem is bekend dat hij is geboren op 25
april 1836 te ’s Gravenhage en zijn loopbaan begon als kamerjonker van koning
Willem III. Later werd hij kamerheer van de koning en kamerheer in buitengewone
dienst van koningin Wilhelmina.
Ook
was hij lid van Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland. Hendrik Steengracht stierf
op 12 mei 1912 in Parijs.
Enkele
Hengelose namen van kopers op de veiling:
Bernhard
Luesink, landbouwer
De naam ’t Averenck leefde in de 20e eeuw voort in het in 1920 gebouwde hotel/restaurant/café van de familie Michels aan de Spalstraat, inmiddels weer
afgebroken in de negentiger jaren. Ook is een huis, nabij de plek
waar het landhuis vroeger stond, zo genoemd.